اورست 8848، بام دنیا کجاست ؟

همایون مدت پانزده سال در تبیعد بسر برد و عاقبت به کمک ایران قندهار و کابل را دو باره بدست آورد. عبدالله دوران کودکی و نوجوانیش را در آمل گذراند و آغازینه های دانش آموزی را به روال آیین آن دوران در مکتب متداول زمان سپری کرد. اگر بدی کردیم و زمان گذشت و روزی کسی به داد خواهی و تلافی نزد ما آمد نمی توانیم از او شکایتی کنیم، حالا او قدرت آن را دارد که رفتار ناشایست ما را تلافی کند، او در مقابل ما خواهد ایستاد و خواهد گفت: بالاخره رسیدیم به روزی که تو باید تقاص آنچه که در حق من انجام داده ای را بدهی و ما آن زمان راه نجات یا فراری نداریم.

مک بورنی استاد دانشگاه کمبریج در آن زمان در بیان اهمیت این نقوش چنین آورده است: “نقوش دوره تاریخی که شامل گروههای اسب سوار و مناظر جنگ و جدال و شکار حیوانات با تیر و کمان است و قدمت آنها به 2000 تا 1500 سال پیش از میلاد می رسد و بدین سبب که هنر اسب سواری نخستین بار به وسیله ایرانیان و مقارن با تاریخ یاد شده در این منطقه معرفی شده است، نمی توان تاریخ نقوش پیش گفته را به دوره قدیمی تری مربوط دانست. دانستنی های فرهنگی به ما می آموزاند که چگونه تا در محیط ماحول خود قادر به زندگی با هدف باشیم؛ به طور مثال: نسل های ما قبل به جمع آوری نباتات و شکار حیوانات توانسته اند به حیات خود و حفظ منابع طبیعی ادامه دهند و امروز نسل های جدید هم باید به فکر آینده گان باشند تا آنها هم از منابع طبیعی و ارزش های تمدن های گذشته گان خویش بهره برده و در رفاهیت اجتماعی زیست نمایند.

در این راستا لازم است تا منابع طبیعی (جنگلات، علفچرها، ساحات حفاظت شده ،حیات وحش و سایرساحات ایکولوژیکی) که از جمله منابع با ارزش کشور می باشد، از لحاظ اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و محیط زیستی دارای اهمیت بوده و معیشت بیشتر از 79 فیصد مردم دهات متکی به آن میباشد. شیوه ها و طرزالعمل های معقول توریزم یا سیاحت که در انکشاف و اصلاح جامعه فقیر دهات سهم گرفته و در تأمین روحیۀ حفاظت محیط زیست و میراث های فرهنگی رول دارد. این کشور به علت برخورداری از جاذبه های با ارزش ایکوتوریزم، در بخش های مختلف چون تنوع اقلیمی، ارزش های تاریخی، طبعیت زیبا، غنای فرهنگی و باستانی از سال های متمادی توجه سیاحان بین الملی را به خود معطوف داشته و گفته میشود که یک سال پس از عضویت افغانستان در سازمان جهانی توریزم، نخستین گروه از توریست ها که شمار آنان به 621 تن میرسید، از کشورهای مختلف بودند، به افغانستان آمدند و به نقاط دیدنی افغانستان سفر نمودند.

بیستون به علت شرایط جغرافیایی، همیشه از آغاز زندگی بشر تا به امروز مورد توجه بوده و آثاری از هر دوره ای از تاریخ را در خود جای داده است. مطالعات نشان میدهد که ساکنان کوهدشت در فاصله عصر مس تا آغاز کشف آهن در لرستان بزرگترین صنایع دست بشر را بوجود آوردهاند. معتادین تنباکو یک نوع وابستگی روانی به تنباکو پیدا میکنند و تصور میکنند که نمیتوانند بدون آن به زندگی نورمال خود ادامه دهند که این خود یک ضعف شخصیت را در آنها بوجود می آورد، تنباکو نوشی باعث بروز آفات مرگباری میگردد که در سطور بعدی تشریح میگردد، تنباکو نوشان باعث اذیت اطرافیان و اشخاص غیر معتاد میگردند که کمترین انرا استعمال کنندگان نصوار بینی و بیشترین را سگرتی ها ایجاد میکنند.

مزيت ديگري كه مي توان به آن اشاره كرد؛ تقويت زمينه هاي جهت انگيزه بخشيدن به ابقاي هنر و صنايع کشور مان است که خود جز انکشاف اقتصاد ملی به شمار می رود. برخي بر اين عقيده اند كه تقويت توریزم منجر به متلاشي شدن تنوع محیط زیستی در طبيعت و با كاهش منابع طبيعي، جذابيت هايي كه زيربناي ایكوتوريست به حساب مي آيند، دچار ركود مي شوند. استفاده مستقيم از منابع طبيعي، اعم از منابع قابل جايگزين يا غيرقابل جايگزين، به جهت فراهم آوردن تسهيلات توريستي، يكي از مهم ترين صدمات مستقيم ایکوتوریزم است.

علي رغم اثرات منفي، اين واقعيت وجود دارد كه توریزم بخش عظيمي از عاید هر كشور را به وجود مي آورد و فعاليت هاي متكي به طبيعت با سرعت در حال رشد است و منافعي كه از حفاظت تنوع زيستي و استفاده پايدار از مؤلفه هاي آن حاصل مي شود، دلايل قابل توجهي دارد. دانستنی های محیط زیستی عبدالباقی احمد زی 1387) این منابع از جمله ثروت های ملی بوده، موجودیت و ابقای تمامی ایکوسیستم های دیگر مانند آّب، خاک و تنوع حیات، سلامتی محیط زیست، معیشت جوامع محلی و رشد عواید ملی وابسته به حفظ و تنظیم این منابع میباشد که طی سال های متمادی به دلیل جنگ های داخلی، استفاده بی رویه و بیش از حد صدمه دیده و ضرورت مبرم برای تنظیم و حفاظت آن میباشد؛ زیرا تنظیم جنگلات،آّبریزه ها،علفچرها، نباتات طبی وحشی، و ساحات با ارزش ایکالوژیکی با استفاده از شیوه های مناسب جهت حفاظت پوشش نباتی، آب و خاک، جلوگیری ازتوسعه صحرا، حفظ بیلانس و خدمات ایکالوژیکی، انکشاف اقتصاد سبز وکاهش خطرات تغیراقلیم که منتج به انکشاف سکتور زراعت و مالداری، ایجاد زمینه کاریابی، افزایش عاید مردم دهاتی و کوچی، کاهش فقر و تأمین مصونیت غذایی می گردد.

در این فصل سال، قایقرانی و شنا در آب سرد، عمیق و پاک اهمیت آن را دوچندان میکند؛ همچنان توریست ها در این ساحات دیگر مانند کوپروک، سبزایل، قلعه جعفر، جاروبکشان و دیگر مناطق دیدنی در اطراف بندامیر بزنند و از نعمتهای طبیعی آن لذت ببرند؛ در ایام سرد زمستان بند امیر یخ میبندد. از این رو، جذب توریزم به مناطق ساحلي و كوهستاني سال هاي زيادي مي گذرد. روندرو به رشد تقاضا و پذیرش طبیعت گردان وگردشگران درایکوسیستم های شکننده وآسیب پذیرکوهستانی افغانستان به خصوص مناطق مرکزی و شرقی آن طی سال های اخیر و عدم داشتن پروگرام مدون برای توریزم اینگونه مناطق لزوم توجه خاص به ایکو توریزم را تشدید می نماید.

چنان که امام صادق، علیه السلام، هنگامى که یاران قائم را بر مى شمرند،اصحاب کهف را نیز از جمله یاران خاص آن حضرت معرفى مى کنند: «اصحاب الکهف سبعه نفر مکسلمینا و اصحابه» (?) ،اصحاب کهف که هفت نفرند، منظور مکسلمینا و همراهانش مىباشد، و همچنین در آثار مفسران متعدد اشاره به این موضوع شده که آنها در نخستین روز ظهور رجعت و در اولین روز اعلام ظهور با امام مهدى، علیه السلام، بیعت مىکنند. کاتلا دیگر آتشفان ایسلند، اگرچه کمتر از همسایه خود مشهور است، اما دانشمندان معتقدند که آتشفشان کتلاامکان دارد هر روز فوران کند.

یقوفه قوفاً اذا اتبع اثره.» این کوه گرداگرد زمین کشیده شده است و نام آن در قرآن آمده است و مفسرین آن را کوهی می دانند محیط بر زمین و گویند از زبرجد سبز است و سبزی آسمان از رنگ اوست و اصل و اساس همه کوههای زمین است و بعضی گفته اند فاصله این کوه تا آسمان به مقدار قامت آدمی است و برخی دیگر آسمان را بر آن مطبق (پوشش) می دانند و زمره ای گمان کرده اند که در پس او عوالم و خلایقی اند که تعداد آن را جز خدای تعالی نمی داند و آفتاب از این کوه طلوع و غروب می کند و آن را قدما البرز می نامیده اند (معجم البلدان ج 7 ص 15).- در نزهة القلوب پس از نقل قول یاقوت که در بالا آمد،گفته شده است: «همه بیخ کوهها بدو پیوسته است حق سبحانه و تعالی را با قومی غضب بوده باشد و خواهد که بدیشان زلزله فرستد فرشته را که بر کوه قاف موکل است امر آید که تارک و بیخ آن کوه مطلوب را بجنباند و در آن زمین زلزله افکند.

در ادامه به برخی از نکات که در تصمیم گیری تاثیر می گذارند اشاره می کنیم. بیستون از سوی شمال بوسیله گردنه ی نسبتاً بلند (ارتفاع نسبی700 متر) با کوه نجوبران با دیگر کوههای مجموعه پرآو ارتباط دارد (شکل3-5) کوه نجوبران با ارتفاع 2850 متر تقریباً قرینه کوه بیستون است.هر دو کوه از سمت مشرق مشرف به رودخانه دینور آب می باشند که در میان یک دشت مسطح جریان دارد، از این رو از سمت مشرق و از فاصله دور، بیستون با نجوبران به مانند دیواره ای دوقلو خودنمایی می کنند. آبشارهای این بند مملو از یخهای بلند و کوتاه، فضا را بیش از پیش دیدنیتر میسازد؛ ماهی گیری، اسکی و برخی بازی های دیگر زمستانی در این محل رایج یافته و در ک مردم بامیان آمادگی کلی برای مهمان نوازی در ایام تفریح و میله سیاحین دارند.

در حال حاضر بسیاری از سیاحین و توریست ها علاقهمند دیدار از چند ولایت کشور، از جمله کابل، بدخشان، بامیان، هرات، قندهار، تخار، کاپیسا، بغلان، غور، سنمگان، غزنی،لوگر، نورستان، کنر، و بلخ اند؛ در جاهایی که بیش از ۲۰۰ مکان تاریخی و بازماندۀ باستانی وجود دارند. کتاب پزشکی او که به المعالجات البقراطیه معروف است، از بهترین و سودمندترین کتابهای پزشکی خوانده شدهاست.آیا به فارسی بوده یا به عربی؟ سرمایه گذاری در عرصه توریزم و دوران دادن سرمایه بر اقتصاد ملی اگر مدیریت نشود، تاثیر منفی بر ایکو توریزم بجا می گذارد، مثلاً ساختمان های مدل بلند در بین منابع طبیعی، احداث سونا ها و حوض های آب بازی که منتج به آلودگی منابع طبیعی و در نهایت تخریب منابع طبیعی توریستی و یا همان ایکو توریزم است که به آن سرمایه گذاری شده بود، می گردد.

البته اندازه گيري و بررسي دقيق چنين آسيب هايي به ذخاير زيستي بسيار دشوار است، حداقل داراي همان اهميتي هستند كه اگر مهم تر از آسيب هاي محيطي در درازمدت نباشند، برابرند. با توجه به نقش اقتصادی ایکوتوریزم ، در استفاده از ذخاير پايدار زيستي و تنوع آنها، مي توان علل تخريب انواع مختلف را مورد بررسي قرار داد و به دو بخش صدمات محيطي و اجتماعي- اقتصادي تقسيم كرد كه عموماً بخش دوم آن به بوميان ( مردم محل، حیوانات، پرندگان و آبزیان) تحميل مي شود.

گاهی هم در کنار دریا ها و رود خانه ها توریست ها با مصرف بالاي آب وتوليد زباله منحیث یک معضله محیط زیستی باقی می ماند و در نتيجه، با از دست دادن برخي انواع ماهی ها، نباتات و پرندگان کنار رود خانه ها و دریا و یا فاضلاب هوتل ها و سایر منابع جذب توریست باعث الودگی آب ها و منابع طبیعی کنار دریا ها می گردد. همگي از عوامل اساسي هستند؛ جنگل زدايي و استفاده بي رويه از زمين باعث فرسايش و زوال و در نتيجه، از دست دادن تنوع حیات در ایکو سیستم منجمله نباتات طبی و علوفه فرش نباتی می گردد.

يكي از اين منافع ایکو توریزم و اهمیت آن در انکشاف ملی همانا عایدات مستقيم است كه از طريق ماليات ها و حق الزحمه ها به دست مي آيد. از اینکه توریزم به عنوان بزرگترين منبع عاید اسعاری و کاریابی براي بسياري از كشورهاي در حال انکشاف به شمار مي رود (تمركز آن بر روي محيط هاي طبيعي قرار دارد.) مي تواند دستاوردهاي اجتماعي- اقتصادي مثبتي در بر داشته باشد، گاه به دليل عدم كنترول صحيح منابع طبیعی، ایکو توریزم يكي از عوامل مهم تخريب محيط زيست عنوان مي شود كه مي تواند منجر به از دست دادن هويت و ارزش هاي منابع طبیعی و فرهنگ هاي كهن گردد.

میباشد. معلومات بیشتر مفصل درباره تاریخ باستان شناسی وتاریخ فرهنگ وادبیات ولایات مرتبط با بدخشان دردو اثر ا. طبری، تاریخ طبری (بیروت)، ج ۱، ص ۱۸۹. علمهای تاریخ و مردمشناسی میگوید، ازبکها عمدتاً ایرانیان ترکیگوشدۀ آسیایمیانه هستند. کوتاهسخنآنکه، مقایسۀ آنها با ایرانیان پارسیگو قیاسی نامربوط و بیجاست. نتایج حاصل از تحقیق نشان میدهد: درحال حاضرشرایط رو به بحران نیست، اما تهدیدها، فرصت ها و قوت های منطقه راتحت الشعاع خود قرارداده که برای بیرون رفت از این تنگنا، امکانات باالقوه را به باالفعل رسانده و با پلان مشترک وزارت های های زراعت، انرژی و آب و اطلاعات و فرهنگ ومدیریت، ایجاد انگیزه کرده تا بتوان به بهترین نحو از تخریب وضعف توریزم و استفادۀ پایدار از منابع طبیعی در جهت رفاهیت، بلند برده سطح اقتصادی و معرفی تمدن کشور مان به جهانیان اقدام نمود.

دیدگاهتان را بنویسید